13.08.2010

NOUVEAU, NOUVELLE - Vanaf september geeft Grand Theatre Groningen elke twee maanden behalve een agenda ook een krant uit - De Grand Krant - waarin behave voor veel beeldmateriaal en achtergrondinformatie over lopende en toekomstige voorstellingen ook ruimte is voor commentaar van bezoekers en een column van Anneke Claus.

* * *


RASA - Wat lees je het liefst, vroeg iemand na afloop van de voorstelling op het balkon. Theater, antwoordde ik. Toneelstukken. Hij keek me aan alsof ik vers uit een ruimteschip gestapt was. Saai! Vermoeiend! Je moet alles d'r bij verzinnen! En de hele tijd opletten wie wat zegt!

Ook bang voor open plekken, zeker. Mij kan het juist niet kaal genoeg. Dialogen, geen aanwijzingen. De lichtval, de kostuums, de stemmen van de acteurs, hun gebaren en maniertjes verzin ik er met alle liefde zelf bij. Als het er op de planken vervolgens radicaal anders uitziet dan ik het me had voorgesteld ben ik niet beledigd, zoals ik beledigd kan zijn over een slechte romanverfilming. Het boek is niet beter, het boek is anders. Iedereen vult een open plek op zijn eigen manier in.

Er zijn toneelschrijvers die zich moeilijk kunnen neerleggen bij het feit dat ze op het podiumgedeelte nauwelijks of geen invloed hebben. Die hun teksten volkrabbelen met gedetailleerde didascalieŽn. Houding zus, uitspraak zo, Lodewijk de Veertiende meubilair, lullig Strausswalsje in de dertiende minuut van het vierde bedrijf. Misschien zijn die schrijvers toevallig ook goede regisseurs. Of domweg controlfreaks. Een controlfreak, zou je zeggen, kan beter een roman schrijven. Of een film maken. Een tekenfilm.

Zolang zijn gezondheid hem dat toestond zat Samuel Beckett met zijn neus bovenop de uitvoering van zijn toneelstukken. Hij was streng en heel precies. Wat zou de oude Sam ervan vinden dat theatermakers zijn goddelijke instructies elke dag een beetje meer aan hun laars lappen?

Het was na afloop van Arthur Schnitzler's stuk Reigen. We stonden op het balkon met uitzicht over een kolkende Grote Markt en ik dacht aan de lege zaal op de begane grond, aan de vuile matrassen waarover de spelers elkaar met het schuim op de mond hadden nagezeten. Die zouden nu op enig moment worden weggesleept. Hand over het hart en ruim baan voor de volgende polka ad libido.

GRANDKRANT #1, september 2010



   SLUITEN >>